Nieuws
10/10/2010 Nieuwe film over afasie: Sprakeloos
Eind 2009 werd de Stichting Afasie Nederland (SAN) benaderd door twee jonge filmmakers, Michiel de Roo en Jordy Holtslag. Zij produceren korte films met onderwerpen die hun fascineren. Zo kwamen zij afgelopen zomer het onderwerp afasie tegen. Dit onderwerp sprak hen meteen aan. Zij begrepen dat een taal-stoornis een grote belemmering naar de buitenwereld vormt en daar wilden zij op een artistieke manier graag iets mee doen. Na een aantal brainstormsessies heeft Jasper Wille een interessant scenario geschreven, met als titel `Sprakeloos`.
Een bijzondere film over afasie De film draait om een man met een vorm van afasie. De kijkers beleven de wereld vanuit zijn perspectief en horen zijn gedachten door middel van een voice-over. Ook heeft deze film diverse elementen die kernmerkend zijn voor een `Film Noir`. Zo komt de hoofdpersoon in aanraking met een goddelijke vrouw die hem overhaalt om mee te doen aan een pokertoernooi. Door deze elementen in de film in te voegen, denken de makers een brede doelgroep te bereiken en op subtiele wijze het publiek in aanraking te laten komen met afasie. De film zal in ieder geval worden ingestuurd naar diverse filmfestivals en is al geselecteerd voor een Online Filmfestival in Milaan, genaamd: I`ve seen films. Het festival is opgericht door Rutger Hauer en dit jaar is de derde editie van het festival. Uit 3500 aanmelden zijn 250 films gekozen die mee mogen doen aan het online festival, dus een mooie prestatie! De website is: http://www.icfilms.org/ Zowel de filmmakers als de rest van de crew (camera- en geluids- en lichtmensen, acteurs) werkten gratis aan de film mee, waardoor die voor een relatief laag budget kon worden gemaakt. Een interessant project De SAN vond dit een interessant project en hoopt dat deze film een mogelijkheid gaat bieden om met name jonge mensen te `confronteren` met afasie. De SAN heeft de filmmakers daarom een subsidie toegekend, die het hen mogelijk maakte de film te maken. Inmiddels is de film klaar en heeft de première plaatsgevonden.
Première in Zaandam Op woensdag 7 april vond de première van `Sprakeloos` plaats in De Fabriek Filmtheater in Zaandam. Ik kreeg de kans om erbij aanwezig te zijn en die greep ik natuurlijk aan. Onder de aanwezigen bevonden zich de jonge filmmakers en hun trotse familie, de acteurs en bestuursleden van de SAN. Ook Monique Lindhout, directeur van de AVN en de SAN, was aanwezig en zij had John van de Rest meegenomen, de echtgenoot van wijlen Josine van Dalsum. Hij regisseerde het toneelstuk `Vleugellam`. Eén van de jonge filmmakers heette alle aanwezigen welkom en vertelde kort iets over het ontstaan van de film. Vervolgens heeft Monique Lindhout namens de SAN gesproken.
Indrukwekkend, kort maar hevig En dan brak het moment aan waar we allemaal vol verwachting naar uitgekeken hadden …. Sprakeloos begon! Het is een korte film, `slechts` tien minuten. Maar wat voor een tien minuten! In dit korte tijdsbestek heb ik in mijn beleving een volwaardige speelfilm gezien die mij van het begin tot het eind geboeid heeft. De film lijkt in niets op wat er in de loop van de jaren aan bijvoorbeeld voorlichtingsfilms over afasie is verschenen. De filmmakers hebben op een bijzondere wijze afasie verbeeld. En dan te bedenken dat zij nog maar negentien jaar oud zijn!
Ik vind dat ze in hun opzet geslaagd zijn en kan mij voorstellen dat deze film een breed en vooral jong publiek zal aanspreken.
Bent u nieuwsgierig geworden? De AVN heeft een paar exemplaren van de film gekregen. Een aantal regio`s en afasiecentra beschikt over een exemplaar. Misschien kunt u hem eens lenen of bij één van de activiteiten bekijken? De film is met en zonder Nederlandse ondertiteling af te spelen. De DVD is bij de filmmakers te koop. U kunt een exemplaar bestellen door een e-mail te sturen naar Michiel de Roo: michielderoo14@gmail.com. Kosten, inclusief verzendkosten: € 10,-.
Op www.sprakeloosdefilm.nl vindt u meer informatie.
12/07/2010 Jongerendag 2010 wordt AFASIE FAMILIEDAG 2010
(met speciaal programma voor jongeren tot 30 jaar met afasie)
Eind vorig jaar startten de voorbereidingen voor de jongerendag 2010 van de AVN. De werkgroep jongeren was enthousiast om er voor de 5e keer een bijzondere dag van te maken. Het thema was al snel gevonden `theater`. Een vorm van communicatie die ook voor mensen met afasie goed toegankelijk is en iets waar de afgelopen tijd veel om te doen is geweest (theater workshops in de Afasiecentra, maar ook onze `eigen` voorstelling `Vleugellam`).
Martin Mens, een acteur en theatermaker die zelf is getroffen door afasie, bleek al snel zeer geïnteresseerd (www.theatermakerij.nl). Het Afasiecentrum in Utrecht wilde ook graag een bijdrage leveren (www.afasiecentrum.nl/utrecht)
Voor we het wisten bleek er zo`n goed programma te zijn dat we dit voor een veel grotere groep dan alleen de jongeren toegankelijk wilden maken. Het programma werd nog eens kritisch bekeken, uitgebreid met nog vier workshops voor: `jongeren zonder afasie, kinderen, volwassenen met afasie en volwassenen zonder afasie`, en omgedoopt tot de `AFASIE FAMILIEDAG 2010`, met natuurlijk nog steeds een speciaal programma voor de jongeren om wie het allemaal begonnen is.
Wij nodigen ook u dus van harte uit op zaterdag 9 oktober te Utrecht
Het programma ziet er als volgt uit: 10.00 uur Ontvangst met koffie/thee in `Afasiecentrum Utrecht`, gebouw `De paraplu`, van Bijnkershoeklaan 10 te Utrecht 10.30 uur Start van de verschillende workshops 13.00 uur Uitgebreide gezamenlijke lunch en de mogelijkheid om te rusten 14.00 uur Humoristische familievoorstelling `Het cadeau`, met `veel talen en weinig woorden` van Martin Mens 15.00 uur Einde van het programma. Napraten onder genot van hapje en drankje
Voor de volgende workshops kunt u uzelf, uw partner, kind(eren), familielid etc. inschrijven:
Jongeren met afasie tot 30 jaar: Theaterworkshop (improvisatietheater) o.l.v. Martin Mens en Jaap Oostra. Jongeren zonder afasie (broers, zussen, vrienden, vriendinnen, familielid, kinderen van ouder met afasie etc.): Belevingsworkshop (Hoe is het eigenlijk om, bijv. maar een deel van je zicht te hebben, niet meer makkelijk te kunnen schrijven, de taal niet te begrijpen?) o.l.v. Afasiecentrum Utrecht. Kinderen vanaf 4 jaar tot ongeveer 14 jaar (broertjes, zusjes, neefjes, nichtjes, kinderen van ouder met afasie etc.): Interactieve, digitale speurtocht door de hersenen. Voor de allerjongsten (4 tot 6 jaar) in deze groep is er een aangepast programma. Volwassenen met afasie: Theaterworkshop (improvisatietheater) o.l.v. Julia Woike Volwassenen zonder afasie: Belevingsworkshop (Hoe ervaar jij het dat je, partner/ouder/kind/familielid/etc. afasie heeft?) o.l.v. Afasiecentrum Utrecht.De dag is geschikt voor echt het hélé gezin! maar ook de vrienden, vriendinnen, neefjes, nichtjes of anderen zijn van harte uitgenodigd op de familiedag. Alleen, zonder aanhang bent u natuurlijk ook welkom! Wees wel snel met aanmelden wat vol=vol. KLIK HIER VOOR HET AANMELDFORMULIER
Neem iedereen mee naar deze bijzondere dag en tot ziens op 9 oktober in Utrecht!
18/11/2009 Josine van Dalsum overleden
In 2008 vertolkte Josine van Dalsum de hoofdrol in `Vleugellam`, een toneelstuk over afasie. Haar laatste voorstelling speelde ze op 28 december 2008 in Apeldoorn, vanwege haar verslechterende gezondheid moesten de geplande voorstellingen in januari 2009 worden geannuleerd. Ze was het laatste jaar ernstig ziek, maar beleefde nog wel hoogtepunten als de opening van haar eigen galerie en het in ontvangst nemen van een Koninklijke onderscheiding op haar verjaardag. Zo kwam haar overlijden op 17 november 2009 voor allen die haar kenden nog onverwacht. Josine van Dalsum studeerde in 1971 cum laude af aan de Amsterdamse Toneelschool, waarna ze twee jaar verbonden was aan het Nieuw Rotterdams Toneel. Haar grote doorbraak op televisie kwam met de AVRO/BRT dramaserie Een mens van goede wil naar de roman van Gerard Walschap. Daarna volgden vele rollen in tv-series: onder andere in Hollands Glorie, Van oude mensen en dingen die voorbij gaan en in 2003-2004 in de RTL4-serie De Erfenis. Ze was ook te zien in films als Dood van een non en De Lift en in de toneelstukken Kinderen van een mindere God en Jeanne d`Arc. Daarnaast schreef en schilderde ze nog. In 2008 vertolkte zij de hoofdrol in `Vleugellam`, een toneelstuk over afasie. Haar laatste voorstelling speelde ze op 28 december 2008 in Apeldoorn, vanwege haar verslechterende gezondheid moesten de geplande voorstellingen in januari 2009 worden geannuleerd. Ze was het laatste jaar ernstig ziek, maar beleefde nog wel hoogtepunten als de opening van haar eigen galerie en het in ontvangst nemen van een Koninklijke onderscheiding op haar verjaardag. Zo kwam haar overlijden op 17 november 2009 voor allen die haar kenden nog onverwacht.
Op 9 september 2004 kreeg Josine te horen dat ze nog maar een jaar -iets meer, iets minder- te leven had. In haar hoofd zaten twee inoperabele tumoren, veroorzaakt door ontsnapte kankercellen uit haar verwijderde rechterlong. Door een experimentele behandeling verschrompelden deze dodelijke tumoren. Speciaal voor haar schreef Haye van der Heyden het toneelstuk LeefTijd, dat zij samen met haar zoon Aram van de Rest in het seizoen 2005-2006 in vele theaters in Nederland heeft gespeeld. LeefTijd ging over wat kanker teweegbrengt in het leven van een vrouw en haar zoon. Het stuk werd geproduceerd door haar echtgenoot John van de Rest en in samenwerking met KWF Kankerbestrijding op het toneel gebracht.
Sinds 2006 onderhield de Afasie Vereniging Nederland contact met John van de Rest. Er waren grootse plannen, om in het seizoen 2007-2008 gezamenlijk een toneelstuk op de planken te brengen. Het zou opnieuw een stuk met een boodschap worden: Wings van Arhur Kopit. Wings gaat over afasie. In 1981 speelde Ellen Vogel voor het eerst de rol van een aan afasie lijdende vliegenierster. In 1987 speelde Henny Orri de rol: zij won er een Theo d`Or mee en kreeg dat jaar ook het bronzen afasiekopje uitgereikt. Het was de bedoeling dat Josine van Dalsum in het seizoen 2007-2008 de hoofdrol in dit prachtige stuk voor haar rekening zou nemen. Vanwege het feit dat er in 2007 bij Josine opnieuw een hersentumor werd geconstateerd, waaraan ze moest worden geopereerd, werden de plannen uitgesteld.
Na maanden van intensieve samenwerking besloten we in goed overleg, dat we niet het stuk van Arthur Kopit op de planken wilden brengen. Doordat dat stuk al 32 jaar geleden geschreven werd en zich afspeelt in de Verenigde Staten van ruim 30 jaar geleden, vonden we het stuk op te veel plaatsen gedateerd. Voor Josine was dat geen probleem: `dan schrijf ik toch zelf een toneelstuk`, zei ze lakoniek. Het klonk alsof ze aanbod zelf even een kopje thee te zetten….
Vrijwel direct na terugkeer uit het ziekenhuis begon Josine driftig te schrijven. Met een beetje hulp van haar echtgenoot en mijzelf ontstond er zo een heel nieuw toneelstuk over afasie, met Nederlandse mensen, in Nederlandse situaties, waarin de huidige kennis en kunde over afasie, die gelukkig de afgelopen decennia sterk verbeterd is, verwerkt was: `Vleugellam`.
Josine verklaarde de door haar bedachte titel zelf als volgt: `Een verkeersongeluk of een hersenbloeding kunnen het veroorzaken: je mond zegt niet meer wat je denkt. Machteloos ervaar je aan de reactie van anderen dat er iets hapert in het contact met hen: je bent "Vleugellam" geworden.`
De feestelijke première was op donderdag 9 oktober in het Singer theater in Laren. Daarna volgde een tournee door ons hele land. Op zondag 12 oktober vonden opnames van het stuk plaats tijdens de matinee in het theater in Capelle aan den IJssel. Daar werd een DVD van gemaakt, waardoor we een blijvende herinnering hebben aan Josine in één van de mooiste rollen, die ze ooit speelde.
In 2009 werd zij op haar verjaardag, 14 juli, tot haar grote verrassing in haar eigen galerie `Josine` koninklijk onderscheiden. Zij werd benoemd tot Ridder in de orde van Oranje-Nassau. Zij ontving haar onderscheiding uit handen van de Amsterdamse wethouder Marijke Vos voor haar "belangrijke bijdrage, via theater en televisie, in optredens en interviews, aan het doorbreken van de taboes over de ernstige ziekte kanker en de handicap afasie, het door hersenletsel niet kunnen vinden van de juiste woorden".
Met grote droefheid hebben we op 20 november afscheid genomen van Josine. Haar naam zal blijven voortleven in de vele films en toneelstukken waarin zij schitterde, de vele schilderijen die zij maakte, de boeken en scripts die zij schreef en bij mensen met afasie, wier stem zij ruim 45 voorstellingen lang in de Nederlandse theaters liet horen. De manier waarop zij in de rol van mevrouw Kanters heeft laten zien, wat het betekent om door afasie te worden getroffen, heeft op velen diepe indruk gemaakt. Mensen met afasie en directbetrokkenen voelden zich gesteund en gesterkt door de unieke manier, waarop Josine `het grote publiek` wist te confronteren met hun probleem.
Het is een mooie gedachte, dat Josine`s pogingen om aandacht te vragen voor kanker en afasie zullen doorgaan, ook nu ze er zelf niet meer is. Josine was een mooie, dappere vrouw, met een ijzeren doorzettingsvermogen en een gouden hart. We wensen haar man en kinderen en alle anderen die haar liefhadden en haar missen heel veel kracht en sterkte toe. Lieve Josine, wat zullen we je missen…. maar vergeten zullen we je nooit!
Namens leden, vrijwilligers en bestuur van de Afasie Vereniging Nederland,
Monique Lindhout.
26/02/2009 DVD voorstelling Vleugellam en CD titelsong Vleugellam
Actrice Josine van Dalsum werd benaderd door de AVN met de vraag of ze een theaterstuk wilde schrijven over de invloed van afasie op iemands leven. Het stuk Vleugellam werd een collage van 30 jaar afasie in Nederland, de ontwikkelingen in de zorg en de verschillende soorten afasie. Mevrouw Kanters (Josine) heeft afasie ten gevolge van een motorongeluk. In één persoon komen de verschillende soorten afasie samen, zodat iedereen die ooit in aanraking is geweest met afasie er iets in herkent. Wie beroepsmatig met afasie werkt, doet er goed aan zich te realiseren dat het stuk geen documentaire is. Theater vergroot emoties uit. De artsen en de logopedist op het toneel voeren strijd: het medische zorgmodel (wat kapot is blijft kapot) legt het af tegen het sociale model (wie wil en gezond hersenweefsel heeft, kan blijven leren) . Drie maanden lang heeft de cast drie of vier keer per week met veel plezier het indrukwekkende stuk op de planken gebracht. De reacties waren dan ook ronduit lovend! Tot onze grote spijt moesten de voorstellingen van Vleugellam, die nog gespeeld zouden worden in januari 2009, worden geannuleerd. De gezondheid van de hoofdrolspeelster, Josine van Dalsum, liet helaas niet meer toe dat zij een paar avonden per week op de planken zou staan.
Voor iedereen die de voorstelling helaas heeft moeten missen of voor de mensen, die het stuk wel gezien hebben en ervan hebben genoten, is er nu de mogelijkheid om de DVD van de voorstelling te bestellen. De opnamen zijn gemaakt tijdens de voorstelling op 12 oktober in Capelle aan den IJssel. Het stuk is voorzien van Nederlandse ondertiteling. U kunt het stuk naar keuze met of zonder ondertiteling kijken.
Naast de DVD is er ook een CD uitgebracht van de titelsong. Het lied, gezongen door Aram van de Rest, maakte op velen een diepe indruk. De tekst en de muziek zijn van Richard Misseijer en Velibor Weller. De CD bevat zowel de originele song, die tijdens het stuk te horen was, als een instrumentale versie, waarin Erik Visser, de bandleider van Flairck, de luisteraar verrast met een prachtige gitaarsolo. Alle artiesten, Richard Misseijer, Velibor Weller, Aram van de Rest, Erik Visser en Viviana Hernandez hebben belangeloos meegewerkt aan de productie van deze CD. De opbrengst van de verkoop komt dan ook geheel ten goede aan de Afasie Vereniging Nederland. Netty Ringoir ontwierp belangeloos een prachtige illustratie voor de omslag van de CD. In de inlay van de CD staat de complete tekst van de song afgedrukt.
De DVD - CD combinatie van Vleugellam is te bestellen via onze website. De combi kost € 20,00 voor leden van de AVN en € 25,00 voor niet-leden.
10/01/2009 Voorstellingen ‘Vleugellam’ helaas gestopt
Omdat de gezondheid van Josine van Dalsum de afgelopen weken is afgenomen, hebben haar echtgenoot en zoon, John en Aram van de Rest, in nauw overleg met de Afasie Vereniging Nederland moeten besluiten per onmiddellijk de voorstellingen van ‘Vleugellam’ stop te zetten. Daarmee is aan de carriere van één van de grootste Nederlandse actrices een abrupt einde gekomen.
Zondag 28 december speelde ze voor de laatste keer ‘Vleugellam’ in Apeldoorn. Het applaus na afloop was ovationeel en dat was verdiend. Tot haar laatste voorstelling toe zette Josine een indrukwekkende en bijzonder geloofwaardige mevrouw Kanters op de planken.
John van de Rest zal, in samenwerking met de Afasie Vereniging Nederland, proberen om de voorstelling opnieuw op de planken te brengen in het theaterseizoen 2009/2010. ‘Josine heeft het stuk geschreven, maar dat betekent niet, dat zij de enige actrice is, die de rol van mevrouw Kanters kan spelen’, aldus John. ‘Josine en ‘Vleugellam’ verdienen het, dat het stuk zal worden doorgespeeld.’
Al in oktober werd in opdracht van de Afasie Vereniging Nederland een televisieopname gemaakt van het stuk. Binnenkort is ‘Vleugellam’ dan ook op DVD verkrijgbaar. Daarmee is Josine’s laatste en misschien wel indrukwekkendste toneelrol ooit in ieder geval voor het nageslacht bewaard gebleven.
Directeur Monique Lindhout van de Afasie Vereniging Nederland betreurt het zeer, dat de voorstellingen van ‘Vleugellam’ gestopt zijn, maar heeft alle begrip voor de situatie. ‘Het is al heel bijzonder dat Josine het stuk voor ons geschreven heeft en het ruim 40 keer heeft kunnen spelen. Daar heeft ze veel van haar fans maar zeker ook heel veel mensen met afasie een enorm groot plezier mee gedaan.’
Wie graag de DVD wil bestellen, kan contact opnemen met de Afasie Vereniging Nederland (avn@afasie.nl).
16/10/2008 Toneelstuk Vleugellam
Actrice Josine van Dalsum werd benaderd door de AVN met de vraag of ze een theaterstuk wilde schrijven over de invloed van afasie op iemands leven. Josine, John van de Rest en de cast gingen op werkbezoek in het Afasiecentrum Rotterdam om met mensen met afasie te praten. Josine had één voorwaarde: het stuk moest over EMOTIES gaan zodat het publiek geraakt zou worden en meer bekendheid met en begrip voor deze taalstoornis zou ontstaan bij het grote publiek.
Inmiddels hebben de eerste voorstellingen plaatsgevonden. Josine, die na haar laatste hersenoperatie zelf heeft ervaren wat afasie inhoudt, zette een enorm indringende en emotionele prestatie neer. Het stuk Vleugellam werd een collage van 30 jaar afasie in Nederland, de ontwikkelingen in de zorg en de verschillende soorten afasie: mevrouw Kanters (Josine) heeft afasie ten gevolge van een motorongeluk. In één persoon komen de verschillende soorten afasie samen, zodat iedereen die ooit in aanraking is geweest met afasie er iets in herkent. Wie beroepsmatig met afasie werkt, doet er goed aan zich te realiseren dat het stuk geen documentaire is. Theater vergroot emoties uit. De artsen en de logopedist op het toneel voeren strijd: het medische zorgmodel (wat kapot is blijft kapot) legt het af tegen het sociale model (wie wil en gezond hersenweefsel heeft, kan blijven leren) . Al met al is `Vleugellam` een toneelstuk dat niet in je koude kleren gaat zitten en mensen raakt.
Voor mensen die in hun persoonlijk leven te maken hebben met afasie en voor professionals, die werken met mensen met afasie is deze unieke voorstelling een gebeurtenis, die niet gemist mag worden! "Wat een bijzondere en indrukwekkende voorstelling. Vanaf het eerste moment was ik gegrepen door het verhaal, het spel, het licht, de muziek, de decors en de projecties van woord en beeld. Kortom een avond die mij lang zal bijblijven!"
"Weergaloos zet Josine van Dalsum haar rol neer, met kracht en passie, Wat een moed en gave om dit karakter te kunnen spelen"
"De gehele voorstelling zit prachtig in elkaar. De wisselingen van de decorstukken, het licht, de muziek…alles ziet er echt mooi en sfeervol uit. Ik ben zeer onder de indruk en met mij alle mensen die ik heb gesproken nadien"
"Dank, cast en makers van Vleugellam, voor de indrukwekkende en indringende voorstelling. Een pleidooi voor wederzijds begrip, in het bijzonder voor de in zijn eigen gedachten gekooide mens met afasie"
De Afasie Vereniging is bij iedere voorstelling in de foyer aanwezig met haar stand. U kunt hier terecht voor, informatie, folders, materiaal en de aanschaf van de dvd van het stuk. Kijk voor meer informatie op www.vleugellam.net
